୧୩ ଡିସେମ୍ବର, ୨୦୦୧ । ଭାରତର ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱର ପ୍ରତୀକ ଭାରତୀୟ ସଂସଦ ଉପରେ ହୋଇଥିଲା ହମଲା । ଏମିତି ଆତଙ୍କୀ ହମ୍ଲା ଯାହାକୁ କେବେ ଭୁଲିପାରିବେନି ଦେଶବାସୀ । ଆଜି, ସଂସଦ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣର ପୁରିଛି ୨୪ ବର୍ଷ । ଆଜି ବି ବାର୍ଷିକୀରେ ଦେଶ ସେହି ସାହସୀ ସହିଦଙ୍କୁ ମନେ ପକାଉଛି । ଯେଉଁମାନେ ନିଜ ଜୀବନ ବଳିଦାନ ଦେଇ ନିଶ୍ଚିତ କରିଥିଲେ ଯେ ଗଣତନ୍ତ୍ରର ମନ୍ଦିର, ଜାତିର ଗର୍ବ, କୌଣସି ପ୍ରକାରେ କ୍ଷତବିକ୍ଷତ ନହୁଏ ।
ଏହା ଭାରତୀୟ ଇତିହାସର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଘଟଣା ଥିଲା ଯାହା କେବଳ ଦେଶର ସୁରକ୍ଷାକୁ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ କରିଥିଲା ନାହିଁ ବରଂ ଭାରତର ଆତ୍ମସମ୍ମାନ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ଆଘାତ କରିଥିଲା। ପାଞ୍ଚ ଜଣ ଆତଙ୍କବାଦୀ ସଂସଦ ପରିସରରେ ପ୍ରବେଶ କରି ଗୁଳି ଚଳାଇଥିଲେ । ଯେଉଁଥିରେ ସୁରକ୍ଷା କର୍ମୀ ଓ ସଂସଦ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ସମେତ ନଅ ଜଣ ପ୍ରାଣ ହରାଇଥିଲେ ।
ଆକ୍ରମଣକାରୀମାନେ ସଂସଦ ଭବନରେ ପ୍ରବେଶ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିବା ସମୟରେ ନିହତ ହୋଇଥିଲେ । କିନ୍ତୁ ଏହି ଘଟଣା ଭାରତକୁ ଗଭୀର ଭାବରେ ମର୍ମାହତ କରିଥିଲା । ଭାରତ ସରକାର ଏହି ଆକ୍ରମଣ ପାଇଁ ପାକିସ୍ତାନୀ ଆତଙ୍କବାଦୀ ସଂଗଠନ ଲସ୍କର-ଏ-ତୈବା (LeT) ଏବଂ ଜୈଶ-ଏ-ମହମ୍ମଦ (JeM) କୁ ଦାୟୀ କରିଥିଲା । ପାକିସ୍ତାନକୁ ଶିକ୍ଷା ଦେବା ପାଇଁ ତତ୍କାଳୀନ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଅଟଳ ବିହାରୀ ବାଜପେୟୀଙ୍କ ଜାତୀୟ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ମେଣ୍ଟ (NDA) ସରକାର ୧୯୭୧ ମସିହାରେ ହୋଇଥିବା ସାମରିକ ଅଭିଯାନ ଅପେକ୍ଷା ମଧ୍ୟ ବଡ଼ ଏକ ସାମରିକ ଅଭିଯାନ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।
୨୦୦୧ ସଂସଦ ଆକ୍ରମଣ ଏକ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ଘଟଣା ନଥିଲା। ଏହା କାଶ୍ମୀର ସମସ୍ୟା ଏବଂ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ଭାରତ-ପାକିସ୍ତାନ ବିବାଦର ଏକ ଅଂଶ ଥିଲା। ୧୯୯୯ କାର୍ଗିଲ ଯୁଦ୍ଧ ପରେ ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ଉତ୍ତେଜନା ପୂର୍ବରୁ ଅଧିକ ଥିଲା। ତା’ପରେ, ପାକିସ୍ତାନ ପ୍ରାୟୋଜିତ ଆତଙ୍କବାଦୀମାନେ କାନ୍ଦାହାର ଅପହରଣ କରିଥିଲେ। ଗୋଟିଏ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ସମୟ ପରେ, ପାକିସ୍ତାନ ଆଉ ଏକ ଘୃଣ୍ୟ ପ୍ରୟାସ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲା। ଡିସେମ୍ବର ୧୩ ତାରିଖରେ, ଆକ୍ରମଣ ଦିନ, ଆତଙ୍କବାଦୀମାନେ ନକଲି ପରିଚୟପତ୍ର ଏବଂ ଯାନବାହାନ ବ୍ୟବହାର କରି ସଂସଦରେ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଅଚାନକ ଗୁଳିଚାଳନା କରିଥିଲେ। ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି କୃଷ୍ଣକାନ୍ତଙ୍କ ଗାଡ଼ିକୁ ମଧ୍ୟ ଟାର୍ଗେଟ କରାଯାଇଥିଲା, କିନ୍ତୁ ସୌଭାଗ୍ୟବଶତଃ, କୌଣସି ପ୍ରମୁଖ ବ୍ୟକ୍ତି ଆହତ ହୋଇ ନଥିଲେ।
ଭାରତୀୟ ଥିଏଟରରେ ସମ୍ପ୍ରତି ବ୍ଲକବଷ୍ଟର ହିଟ୍, ଧଉରନ୍ଧର, ଭାରତୀୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏହି କ୍ଷତକୁ ପୁଣି ଥରେ ଖୋଲି ଦେଇଛି।ଆକ୍ରମଣ ପ୍ରତି ସରକାରଙ୍କ ତୁରନ୍ତ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଆକ୍ରମଣାତ୍ମକ ଥିଲା। ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ ଲାଲକୃଷ୍ଣ ଆଡଭାନୀ, ସଂସଦରେ ଭାଷଣ ଦେଇ ଏହି ଆକ୍ରମଣକୁ ପାକିସ୍ତାନୀ ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ର ବୋଲି ଘୋଷଣା କରିଥିଲେ। ଏନଡିଏ ସରକାର ଦାବି କରିଥିଲା ଯେ ପାକିସ୍ତାନ ଏଲ୍ ଇ ଟି ଏବଂ ଜେଇଏମ୍ ନେତାମାନଙ୍କୁ ଗିରଫ କରିବା, ସେମାନଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ ବନ୍ଦ କରିବା ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ସମ୍ପତ୍ତି ଜବତ କରିବା ଉଚିତ। ଯେତେବେଳେ ପାକିସ୍ତାନ ଏହି ଦାବିଗୁଡ଼ିକୁ ଅଣଦେଖା କଲା, ଭାରତ ଡିସେମ୍ବର ୨୧, ୨୦୦୧ରେ ଏହାର ଉଚ୍ଚାୟୁକ୍ତଙ୍କୁ ଫେରାଇ ଆଣିଲା।
ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ, ଜାନୁଆରୀ ୨୦୦୨ସୁଦ୍ଧା, ଭାରତ ସୀମା ଏବଂ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ରେଖା (LoC) ରେ ପ୍ରାୟ ୮୦୦୦,୦୦୦ ସୈନ୍ୟ ମୁତୟନ କରିଥିଲା। ଏହା ଅପରେସନ୍ ପରାକ୍ରମର ଏକ ଅଂଶ ଥିଲା, ଯାହା ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭାରତର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ସାମରିକ ଗତିବିଧି ଥିଲା।ଭାରତ ଅପରେସନ୍ ପରାକ୍ରମ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ସୀମାରେ ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ସୈନ୍ୟ ମୁତୟନ କରାଯାଇଥିଲା। ପାକିସ୍ତାନ ସୀମାରେ ପ୍ରାୟ ୩ ଲକ୍ଷରୁ ଅଧିକ ସୈନ୍ୟଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ମୁତୟନ କରିଥିଲା ।
ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ପରେ ଏହା ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ହୋଇଥିଲା ଯେ ଦୁଇଟି ଦେଶର ସୈନ୍ୟ ଏତେ ବଡ଼ ପରିମାଣରେ ମୁହାଁମୁହିଁ ହୋଇଥିଲେ। ତଥାପି, ପ୍ରାୟ ନଅ ମାସ ଧରି ପାକିସ୍ତାନ ସୀମାରେ ମୁତୟନ ଥିବା ଭାରତୀୟ ସେନାକୁ ପଛକୁ ହଟିବାକୁ ପଡିଥିଲା। ଯଦିଓ ଭାରତ ଏକ ଅସ୍ଥାୟୀ କୂଟନୈତିକ ସୁବିଧା ପାଇଥିଲା। ପାକିସ୍ତାନର ତତ୍କାଳୀନ ମୁଖ୍ୟ ଜେନେରାଲ ପରଭେଜ ମୁଶାରଫ ଆତଙ୍କବାଦୀ ଗୋଷ୍ଠୀ ବିରୁଦ୍ଧରେ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦେବା ପରେ ହିଁ ସେନା ପ୍ରତ୍ୟାହାର ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇଥିଲା।